Американскиот претседател Доналд Трамп приватно му рекол на украинскиот претседател Володимир Зеленски да дејствува „похрабро“, открил висок украински функционер, објави „Киев Индепендент“.
Пораката доаѓа во време кога Киев ги засилува напорите за организирање средба меѓу Зеленски и Путин, идеја што Трамп ја поддржува, но Кремљ постојано ја отфрла. „Трамп верува дека Путин навистина нема да направи ништо без притисок“, додаде функционер запознаен со деталите од неодамнешната средба на двајцата претседатели.
Иако американските претставници не изјавија експлицитно дали Трамп ги поддржува нападите на Украина во Русија, тие рекоа дека претседателот ја гледа силата како клучен елемент. „Претседателот Трамп верува во мир преку сила“, рече еден американски функционер.
Планот на Зеленски да го донесе Путин на преговарачка маса
Зеленски со години тврди дека само Путин има моќ да ја заврши војната на Русија во Украина. Сепак, секој обид да се организира директна средба меѓу двајцата лидери наиде на истата пречка: Кремљ.
Москва постојано избегнуваше разговори на неутрална територија и наместо тоа инсистираше Зеленски да отпатува во Русија. Киев не ја смета оваа понуда како искрена покана, туку како удобен начин целосно да се избегне состанокот. „Нема да одам во Москва на состанок со Путин. Можеме да се сретнеме во Турција, Швајцарија или на Блискиот Исток“, изјави Зеленски пред новинарите на 17 јуни.
Трамп јавно сигнализираше дека поддржува директни преговори претходно овој месец. „Не ми пречи тоа“, рече Трамп. „Мислам, нека се договорат“. И покрај ова, Кремљ продолжи да инсистира дека состанокот може да се одржи само во Москва, што го натера Киев да бара алтернативен пристап.
Според украинските претставници, тимот на Зеленски заклучил дека на Путин ќе му биде многу потешко да ја одбие поканата на американскиот претседател, со оглед на тоа што откако Трамп се врати во Белата куќа, тој се обидува да избегне отворен конфликт со него.
На состанокот на 16 јуни, Зеленски ја презентираше токму оваа идеја. Тој предложи Трамп да организира самит во Соединетите Држави на кој тој и Путин би учествувале.
„Зеленски му предложи на Трамп да го донесе Путин во Америка, што би било совршено“, рече висок украински функционер. „На Доналд му се допадна идејата.“ Американските претставници запознаени со разговорите потврдија дека Киев презентирал таков предлог, но во исто време предупредија дека таков состанок не треба да се очекува во „блиска иднина“.
Притисок на бојното поле
Овие дипломатски маневри се случуваат во време кога Украина сè похрабро ја води војната на руска територија. Во последните недели, руските градови, вклучително и самата Москва, која Путин долго време се обидуваше да ја поштеди од војна, се соочија со значителни украински напади.
Киев ги смета нападите како дел од легитимна кампања за притисок насочена кон принудување на Кремљ да го промени својот став. Значајно е што Вашингтон претежно избегнуваше да коментира за ескалацијата. Сепак, амбасадата на САД во Москва неодамна издаде прво безбедносно предупредување за американските граѓани поради ризикот од напади со беспилотни летала во Русија.
Во исто време, Москва го засили бомбардирањето на Украина, што влијаеше и на разговорите на Зеленски со Трамп.
За време на нивниот последен состанок, Зеленски му покажа на Трамп фотографии од штетата на Киевско-печерската лавра, едно од најважните религиозни и историски места во Украина, предизвикана од неодамнешниот руски напад. Според извор запознаен со состанокот, Трамп бил видливо потресен од сцената. Се вели дека американскиот претседател бил „разочаран“ од уништувањето и „изгледал потресен“.
Беше дискутирано и за едно од најитните прашања за Киев - воздушната одбрана. Зеленски изјави за време на викендот дека Трамп ја поддржува идејата за доделување лиценца на Украина за производство на ракети „Патриот“. Прашањето стана уште поитно бидејќи американските залихи се намалени поради војната во Иран, додека резервите на пресретнувачи на Украина остануваат ограничени.
Белата куќа ги потсети коментарите на Трамп на самитот, каде што тој рече дека неговата администрација ќе го „разгледа“ предлогот.
Дискусиите на самитот на Г7, исто така, се чини дека ја зајакнаа пораката што Киев се обидува да ја испрати до своите партнери - дека Украина добива моментум во војната. Украинските власти веруваат дека неодамнешните воени успеси помогнаа да се убеди Трамп дека Киев е во посилна позиција отколку што беше на почетокот на годината.
Тоа поместување се одрази во завршната порака на самитот. Трамп им се придружи на другите лидери на Г7 во потпишувањето на заедничка изјава во која се потврдува „нашата непоколеблива поддршка за Украина“ и се вели дека членовите се „подготвени да разгледаат“ давање лиценци на Украина за домашно производство на оружје. „Русија треба да склучи договор“, рече американскиот претседател.
