Службениците веруваат дека ваквите пресретнувања, кои претходно не биле пријавени, не само што ги компромитираат чувствителните информации што ги носат сателитите, туку би можеле да ѝ дозволат на Москва да ги манипулира нивните орбити или дури и да предизвикаат нивно паѓање, објавува „Фајненшл тајмс“.
Руските вселенски објекти сè повеќе ги следат европските сателити во последните три години, во време на високи тензии меѓу Кремљ и Западот по целосната инвазија на Русија во Украина.
Веќе неколку години, воените и цивилните вселенски власти на Запад ги следат активностите на Луч-1 и Луч-2, два руски објекти кои постојано правеле сомнителни маневри во орбитата.
И двата објекти направиле ризични блиски приближувања кон некои од најважните геостационарни сателити во Европа, кои работат високо над Земјата и обезбедуваат услуги за континентот, вклучувајќи ја Велика Британија, како и големи делови од Африка и Блискиот Исток.
Според орбиталните податоци и набљудувањата од телескопите на земја, тие се задржале во близина со недели, особено во последните три години. Од лансирањето во 2023 година, Лух-2 се приближи до орбитите на 17 европски сателити.
„И двата сателити се осомничени дека спроведуваат активности за електронско извидување (SIGINT)“, изјави за „Фајненшл тајмс“ генерал-мајор Михаел Траут, началник на германската воена вселенска команда, осврнувајќи се на практиката на сателитите да останат блиску до западните комуникациски сателити.
Висок европски разузнавачки службеник изјави дека е речиси сигурно дека Луховите биле наменети да се позиционираат во рамките на тесниот зрак на податоци што се пренесува од копнените станици до сателитите.
Службеникот изрази загриженост дека чувствителните информации - особено командните податоци за европските сателити - се нешифрирани, бидејќи многу од сателитите беа лансирани пред години без напредни компјутери или шифрирање.
Ова ги прави ранливи на идни нарушувања или дури и уништување ако непријателски актери ги пресретнат нивните командни податоци.
Вселенските маневри доаѓаат во време кога Русија ги засилува своите „хибридни“ воени активности во Европа, вклучително и саботажи како што е сечење на подводниот интернет и енергетски кабли.
Разузнавачките и воените службеници се сè повеќе загрижени дека Кремљ би можел да ги прошири таквите деструктивни активности во вселената, и веќе развива капацитет за тоа.
Додека Кина и САД имаат слични технологии, Русија има една од најнапредните програми за вселенско извидување и е поагресивна во користењето на овие објекти за следење на сателити.
„Сателитските мрежи се Ахилова пета на современите општества. Кој и да ги нападне, може да парализира цели земји“, рече германскиот министер за одбрана Борис Писториус во говорот минатиот септември.
„Руските активности претставуваат фундаментална закана за сите нас, особено во вселената. Закана што повеќе не можеме да ја игнорираме“, додаде тој.
Европските сателити што ги следат Лух 1 и 2 главно се користат за цивилни цели, како што е сателитската телевизија, но тие исто така пренесуваат чувствителни владини и некои воени комуникации.
Службеник на европската разузнавачка служба рече дека Лух 1 и 2 веројатно немаат можност сами да ги блокираат или уништат сателитите. Сепак, тие веројатно ѝ обезбедиле на Русија богатство од податоци за тоа како таквите системи можат да бидат нарушени, и од земјата и во орбитата.
Генерал-мајор Траут рече дека верува оти сателитите Лух ја пресретнале „командната врска“ на сателитите на кои им се приближиле - каналот што ги поврзува сателитите со контролорите на земјата и им овозможува да ги прилагодат своите орбити.
Аналитичарите велат дека, со овие информации, Русија би можела да ја имитира работата на копнените оператори, испраќајќи лажни команди до сателитите за да ги манипулираат нивните погони за да направат мали орбитални корекции.
Овие погони би можеле да се користат и за да предизвикаат сателитите да ја изгубат усогласеноста, да паднат на Земјата или да се изгубат во вселената.
Информациите собрани од Лух 1 и 2 би можеле да ѝ помогнат на Русија да координира помалку очигледни напади врз западните интереси. Следењето на други сателити може да открие кој ги користи и каде - информации што подоцна би можеле да се користат за целно блокирање или хакирање од земјата.
„Објектите на Лух маневрираат и се паркираат блиску до геостационарни сателити, често со месеци“, рече Белинда Маршан, главен научен директор во Slingshot Aerospace, кој ги следи објектите во вселената користејќи сензори на земја и вештачка интелигенција.
Таа додаде дека Лух 2 моментално е „во близина“ на Intelsat 39, голем геостационарен сателит што ги покрива Европа и Африка.
Податоците од Slingshot покажуваат дека од неговото лансирање во 2023 година, Лух-2 следел најмалку 17 други геостационарни сателити над Европа, служејќи и за комерцијални и за владини цели.
„Тие ги посетиле истите групи, истите оператори - што сугерира дека имаат специфична цел или интерес“, рече Норберт Пузин, виш орбитален аналитичар во француската компанија Aldoria, која исто така ги следела сателитите на Лух. „Сите тие се оператори на НАТО“.
„Дури и ако не можат да ги дешифрираат пораките, сепак можат да соберат многу информации... можат да мапираат како се користи сателитот, да ја одредат локацијата на копнените терминали, на пример“, додаде тој.
Пузин, исто така, рече дека Русија сега се чини дека ги засилува своите активности за вселенско извидување, лансирајќи два нови сателити минатата година, Космос 2589 и Космос 2590. Објектите имаат слични маневрирачки способности како Лух-1 и Лух-2.
Космос 2589 сега е на пат кон истата геостационарна орбита, која орбитира 35.000 км над Земјата, рече Пузин.
Сепак, Лух-1 можеби повеќе не е функционален. На 30 јануари, телескопите на Земјата открија нешто што изгледаше како млаз гас што доаѓаше од сателитот. Кратко потоа, се чини дека делумно се фрагментирал.
„Се чини дека започнало со нешто поврзано со погонот“, рече Маршан, додавајќи дека тогаш „дефинитивно имало фрагментација“ и дека сателитот „сè уште се врти“.
