Одлуката уследи само неколку часа откако поранешната судијка на МКС, Нави Пилај, ја доби Нобеловата награда за мир.
Администрацијата на Трамп претходно веќе имаше воведено санкции против обвинителите и судиите на МКС, а оваа нова одлука претставува дополнителен чекор во конфликтот на Вашингтон со оваа институција.
„Претседателот Трамп никогаш нема да дозволи Меѓународниот кривичен суд да им суди на Американци“, изјави американскиот државен секретар Марко Рубио во соопштение до кое Ројтерс имаше пристап пред неговото официјално објавување.
„Токму затоа Соединетите Држави денес воведуваат санкции против Меѓународниот кривичен суд. Ќе ги забраниме трансакциите со овој суд што дејствува надвор од правилата, ќе му ги пресечеме ресурсите и ќе ја парализираме неговата способност за работа“, изјави Рубио.
МКС ги осудува санкциите: „Тие нема да ја запрат нашата работа“
Заменик-обвинителката на МКС, Нажат Шамим Кан, изјави за Ројтерс дека американските санкции мора да бидат осудени и дека тие нема да ја запрат работата на институцијата.
„Санкциите имаат за цел да го поткопаат владеењето на правото на меѓународно ниво и работата на независна правосудна институција“, рече Кан.
Таа нагласи дека судот ќе продолжи со работата на сите предмети, истраги и кривични постапки. Во центарот на спорот се Газа и Авганистан
Вашингтон долго време го критикува Меѓународниот кривичен суд поради налозите за апсење на израелски функционери – вклучително и премиерот Бенјамин Нетанјаху – за наводни воени злосторства во Појасот Газа.
САД исто така се противат на претходната истрага на судот за постапките на американските трупи во Авганистан, истрага која во меѓувреме е завршена.
Меѓународниот кривичен суд е основан во 2002 година за да им суди на поединци осомничени за воени злосторства, злосторства против човештвото и геноцид. Тој брои 125 земји-членки, вклучувајќи ги сите членки на Европската Унија и речиси сите членки на НАТО.
Соединетите Држави не се членка на судот.
Нобелова награда во услови на политички притисок
Нави Пилај, јужноафриканската правничка која во петок ја доби Нобеловата награда за мир за нејзиниот придонес кон меѓународното кривично право, служеше како судија во Меѓународниот кривичен суд од 2003 до 2008 година.
Во своето образложение, Нобеловиот комитет го истакна актуелниот период во кој судиите и меѓународните правни институции се соочуваат со политички напади.
„Меѓународен правен систем во кој воените злосторници одговараат за своите постапки, а жртвите на злоупотреба дочекуваат правда, е предуслов за мирен свет“, се наведува во соопштението.
Санкциите би можеле да влијаат врз банките и технолошките компании
Американските санкции генерално им забрануваат на компаниите со седиште во САД да деловно соработуваат со субјекти кои се под санкции. Ова би можело да доведе до затворање на банкарски сметки, прекин на осигурителното покритие и суспензија на софтверските услуги што му се обезбедуваат на Меѓународниот кривичен суд.
Претставниците на Судот со месеци се подготвуваа за можноста од воведување санкции. Според Ројтерс, тие вршеле премин од програмите на „Мајкрософт“ кон алтернативни софтверски решенија и правеле нови аранжмани за банкарски услуги и здравствено осигурување.
Претходно оваа недела, секретарот на Судот, Освалдо Завала Гилер, ја повика Европската унија да биде подготвена да го активира таканаречениот „статут за блокирање“ – механизам што ги штити европските земји од екстериторијалните ефекти на санкциите воведени од други држави.
Извор: Б92
