Контингент од 15 француски војници слета во главниот град Нук, а им се придружија персонал од Германија, Шведска, Норвешка, Холандија и Обединетото Кралство како дел од извидувачка мисија, пишува Би-Би-Си.
„Фундаментално несогласување“ на состанокот во Вашингтон
Распоредувањето доаѓа откако министрите за надворешни работи на Данска и Гренланд вчера отпатуваа во Вашингтон на состанок со потпретседателот на САД Џ. Д. Венс. По состанокот, данскиот министер за надворешни работи Ларс Локе Расмусен рече дека разговорите биле конструктивни, но дека меѓу двете страни останува „фундаментално несогласување“.
Трамп, во меѓувреме, ја повтори својата намера да го стави Гренланд под контрола на САД, велејќи им на новинарите: „Ни треба Гренланд за национална безбедност“. Тој додаде дека верува оти може да се постигне договор со Данска, не исклучувајќи ја употребата на сила. „Проблемот е што Данска не може ништо да направи ако Русија или Кина сакаат да го окупираат Гренланд, но ние можеме сè. Тоа го научивте минатата недела со Венецуела“, рече Трамп.
Реакции на европските сојузници и Русија
Францускиот претседател Емануел Макрон објави дека почетниот контингент наскоро ќе биде зајакнат со „копнени, воздушни и морски средства“.
Високиот дипломат Оливие Поавр д'Арвор ја оцени мисијата како испраќање силен политички сигнал: „Ова е првата вежба... ќе им покажеме на САД дека НАТО е присутен“. Од друга страна, полскиот премиер Доналд Туск рече дека Полска не планира да се придружи на мисијата, предупредувајќи дека воената интервенција на САД би била „политичка катастрофа“.
„Конфликт или обид за анексија на територијата на членка на НАТО од друга членка на НАТО би бил крај на светот каков што го знаеме - и кој ја гарантира нашата безбедност со години“, рече Туск.
Руската амбасада во Белгија изрази „сериозна загриженост“, обвинувајќи го НАТО за зголемување на своето воено присуство на Арктикот „под лажен изговор на растечка закана од Москва и Пекинг“. Канцеларијата на британскиот премиер Кир Стармер соопшти дека Обединетото Кралство ги дели загриженостите на претседателот Трамп за „безбедноста на северот“ и дека распоредувањето вклучува „засилување на вежбите за одвраќање на руската агресија и кинеската активност“.
Германците испратија авион со 13 војници
Европското распоредување како дел од данските вежби „Операција Арктичка издржливост“ се состои од само неколку десетици членови. Денес, Германија испрати транспортен авион А400М со 13 војници кои ќе останат во Гренланд до сабота. Данските одбранбени претставници изјавија дека целта е да се зголеми военото присуство околу Гренланд за да се зајакне „отпечатокот“ на НАТО на Арктикот.
Министерот за одбрана Троелс Лунд Поулсен појасни дека намерата е да има воено присуство „во ротација“, со цел да се воспостави потрајно присуство со учество на странски сојузници. САД веќе имаат воена база во Гренланд со до 150 луѓе, но оваа данска иницијатива се смета за сигнал до администрацијата на Трамп дека европските сојузници исто така имаат интерес за безбедноста на Арктикот.
🚨WARNING: Trump suggests the U.S. may take Greenland and dismisses Denmark’s sovereignty.
— CALL TO ACTIVISM (@CalltoActivism) January 14, 2026
“If we don’t go in, Russia is going to go in and China is going to go in… there’s NOT A THING that Denmark can do about it.”
This is imperial madness. pic.twitter.com/3uvujvP4CK
Што велат Данците, а што велат жителите на Гренланд?
Данската премиерка Мете Фредериксен денес изјави дека одбраната и заштитата на Гренланд е заедничка грижа на целиот НАТО сојуз. Нејзиниот министер за надворешни работи, Расмусен, рече дека нема „непосредна закана“ од Кина или Русија со која Данска и Гренланд не можат да се справат.
Премиерот на Гренланд, Јенс-Фредерик Нилсен, изјави дека територијата е во средина на геополитичка криза и дека, доколку треба да изберат, неговиот народ би ја избрал Данска пред САД. „Гренланд не сака да биде во сопственост на САД. Гренланд не сака да биде управуван од САД. Гренланд не сака да биде дел од САД“, нагласи Нилсен.
Дански дипломат изјави за Фокс њуз: „Амбицијата на претседателот е на маса. Секако дека имаме црвени линии. Ова е 2026 година, луѓето се тргуваат, но луѓето не се тргуваат со нив“.
